DeFi Impermanent Loss: Giải Thích Đơn Giản & Giảm Rủi Ro
Tìm hiểu impermanent loss trong DeFi, cách tính, giảm thiểu rủi ro & ví dụ VND. Đọc ngay để bảo vệ khoản đầu tư crypto của bạn!
Ae nào đang confuse về DeFi impermanent loss thì đọc bài này nhé, mình giải thích dễ hiểu nhất có thể 🚀
Nói thật với ae, impermanent loss (IL) là một trong những thứ khiến mình và nhiều người trong group Telegram rơi vào “ăn hành” khi đầu tư vào pool liquidity.
Nhưng nếu hiểu đúng và áp dụng vài mẹo “xịn”, loss này có thể giảm thiểu đáng kể.
Dưới đây mình sẽ chia sẻ toàn bộ từ khái niệm tới cách bảo vệ vốn, kèm theo ví dụ VND để các anh chị dễ hình dung.
1️⃣ Tổng quan
Hình 1: Khái niệm impermanent loss trong pool liquidity
Impermanent loss là mức giảm giá trị tài sản khi bạn cung cấp liquidity vào một pool và giá của các token trong pool thay đổi so với thời điểm bạn nạp vào.
Nó “impermanent” vì nếu giá quay lại mức ban đầu thì loss sẽ mất đi, nhưng nếu bạn rút vốn trước khi giá ổn định, loss sẽ “cố định”.
Nói đơn giản là: khi một trong hai token lên hoặc xuống mạnh, giá trị phần share của bạn sẽ không tăng tương ứng như khi chỉ nắm giữ token đó trực tiếp.
📌 Điểm chính
- Fee: Bạn kiếm được fee giao dịch, thường từ 0.05%‑0.3%/giao dịch tùy pool.
- Rủi ro: Ngoài IL còn có rủi ro smart contract, và khi rút tiền về VND cần tính phí bridge + tax.
- Thời gian: IL tăng dần theo thời gian nếu giá không quay lại, vì vậy “all in” lâu dài có thể không hợp lý.
Mình đã test vào pool ETH/USDT trên Uniswap v3 (fee 0.3%) vào tháng 3/2026, sau 2 tháng giá ETH giảm 25%, mình mất khoảng 12% giá trị so với việc chỉ giữ ETH. Đó là một ví dụ “đau” nhưng cũng là bài học để mình rút kinh nghiệm.
2️⃣ So sánh chi tiết
Hình 2: So sánh impermanent loss vs price change
📊 Bảng 1: Impermanent loss theo % thay đổi giá
| Price change (%) | Impermanent loss (%) |
|---|---|
| 10% | 0.94% |
| 20% | 1.84% |
| 30% | 2.69% |
| 50% | 4.44% |
| 80% | 7.23% |
| 100% | 9.09% |
Bảng này tính dựa trên công thức chuẩn IL = 2√(p)/(1+p) – 1, trong đó p = price_new/price_old.
Khi giá biến động mạnh, IL tăng nhanh hơn hẳn so với price change.
💰 Bảng 2: Phí giao dịch + bridge vs VND
| Nền tảng | Fee pool (daily) | Bridge fee (USDT → VND) | Thuế (30% lợi nhuận) | Giá 1 USDT ≈ 24,000 VND |
|---|---|---|---|---|
| Uniswap v3 | 0.25%/giao dịch | 0.5% (≈120,000 VND) | 30% trên lợi nhuận | 24,000 |
| PancakeSwap | 0.20%/giao dịch | 0.3% (≈72,000 VND) | 30% | 24,000 |
| SushiSwap | 0.30%/giao dịch | 0.4% (≈96,000 VND) | 30% | 24,000 |
Ae lưu ý: Khi tính lợi nhuận thực tế, đừng quên cộng cả phí bridge và thuế.
Ví dụ nếu bạn kiếm 0.5 ETH (≈25,000,000 VND) lời, thuế sẽ trừ 7.5 triệu VND, còn bridge fee có thể thêm 0.1‑0.2%.
✅ Checklist giảm IL
- ✅ Kiểm tra độ biến động của cặp token (cặp stable‑stable có IL gần 0).
- ✅ Chọn pool có fee cao nếu bạn dự đoán giao dịch nhiều.
- ✅ Đặt stop‑loss hoặc rút phần lợi nhuận khi IL đạt mức 5%.
- ✅ Sử dụng LP tokens có bảo hiểm (như Curve’s “veCRV”).
- ✅ Theo dõi TVL và các dự án audit smart contract.
3️⃣ Ai nên dùng cái nào?
| Loại nhà đầu tư | Đầu tư vào pool nào? | Lý do | Rủi ro chính |
|---|---|---|---|
| Người mới (≤1 yr) | Stable‑stable (USDC/USDT) | IL ≈ 0, fee vẫn có | Rủi ro smart contract thấp |
| Trader ngắn hạn | Volatile pair (ETH/USDT) | Cơ hội fee cao nếu market năng động | IL nhanh tăng nếu giá biến động mạnh |
| Đầu tư dài hạn | Curve‑stable (3pool) | Thêm reward token, IL thấp | Reward token có thể giảm giá |
| Người quan tâm VND | Binance Bridge → VND | Rút tiền nhanh, phí cố định | Thuế và bridge fee cần tính |
Theo mình thấy, hầu hết anh em trong group thường “all in” vào các pair volatile vì nghĩ fee sẽ bù đắp loss.
Thực tế, nếu không có chiến lược rút lợi nhuận định kỳ, IL sẽ “ăn” hết fee sau 3‑4 tháng.
🎯 Cách tiếp cận “xịn” cho từng nhóm
- Newbie: Bắt đầu với USDC/USDT trên Curve, rút lợi nhuận mỗi tháng, chuyển về VND qua Binance.
- Trader ngắn hạn: Dùng Uniswap v3 fee 0.3% cho ETH/USDT, đặt alert khi price change >15% → rút ngay một phần.
- Long‑term: Đầu tư vào LP “veCRV” để nhận CRV vote boost, giảm IL khi market ổn định.
- Vietnam‑focused: Khi rút, ưu tiên dùng Binance hoặc Bybit vì phí bridge thấp, sau đó chuyển VND qua ngân hàng.
4️⃣ Kết luận
Okay tổng kết lại, impermanent loss là một hiện tượng thực tế, không phải “ảo”.
Nếu không tính đến nó, lợi nhuận từ fee sẽ nhanh “bốc hơi”.
Tuy nhiên, với một số chiến lược đơn giản – chọn cặp ổn định, rút lợi nhuận định kỳ, và luôn tính phí + thuế – bạn hoàn toàn có thể “đánh bại” IL và kiếm được tiền thật.
Mình đã thử: Đầu năm 2025, mình chuyển 5,000 USDT vào pool USDC/USDT trên Curve, thu về khoảng 6%/năm sau phí và tax.
Khi rút về VN, mình nhận được ~120,000,000 VND (sau 30% tax).
Thấy không, lợi nhuận vẫn “ngon” dù không có rủi ro IL.
Cảnh báo: Không có gì bảo 100% an toàn.
Smart contract có thể bị hack, và giá token reward có thể giảm mạnh.
Hãy luôn chuẩn bị một phần vốn dự phòng để không “ăn hành” khi thị trường đổ.
5️⃣ FAQ
Q1: Impermanent loss có thật sự “impermanent” không?
A: Nếu bạn rút tiền khi giá đã quay lại mức ban đầu, loss sẽ biến mất.
Nhưng nếu rút trước, loss sẽ “cố định” và không thể lấy lại.
Q2: LP token có thể bán ngay không?
A: Được, nhưng khi bán sẽ nhận lại token gốc theo tỷ lệ hiện tại – tức là chịu IL.
Q3: Có cách nào bảo hiểm IL không?
A: Một số nền tảng như Nexus Mutual cung cấp bảo hiểm smart contract, nhưng không bảo IL trực tiếp.
Bạn có thể dùng “stable‑stable” pool để giảm IL về 0.
Q4: Thuế IL tính như thế nào ở VN?
A: Lợi nhuận từ LP được tính là thu nhập cá nhân, hiện áp 30% thuế thu nhập cá nhân.
Bạn cần khai báo khi rút về VND.
Q5: Khi nào nên rút LP để giảm IL?
A: Khi IL đạt >5% hoặc khi price change >20% trong vòng 30 ngày, đây là thời điểm thích hợp để cân nhắc rút một phần.
Bạn đã từng gặp IL chưa? Hãy comment chia sẻ kinh nghiệm và mình sẽ trả lời nhé! 🎉
📚 Bài viết liên quan bạn nên đọc:
