Liquidation Levels trong Futures: Bài học xương máu và cách phòng tránh mất vốn

📅 NGÀY HIỆN TẠI: tháng 1 năm 2026

Mình viết bài này sau khi nhận được hàng trăm câu hỏi về Liquidation levels từ anh em.

Thực ra thì nhiều bạn mới hay nhầm lẫn chỗ này, dẫn đến mất toàn bộ margin trong 5-10 phút.

Nói thật là mình cũng từng "ăn hành" nghiêm trọng, nên muốn chia sẻ để các anh chị không phải trải qua cùng một cơn ác mộng. 😅

1️⃣ Vấn đề ae hay gặp

“Mình đặt margin 10 USDT, giá giảm 2% thì vị thế bị liquid ngay!”

• Đặt margin quá thấp: Dùng 5‑10% tài khoản cho một lệnh, không tính đến phí funding.
• Không theo dõi mức maintenance margin: Nhiều sàn hiển thị chỉ "Initial margin", còn "Maintenance margin" ẩn sau.
• Bỏ qua phí giao dịch & phí vay: Khi giá dao động mạnh, phí funding cộng dồn làm mức liquid nhanh lên.
• Không có stop‑loss: Khi giá bật mạnh, vị trí bị "squash" mà không kịp đóng.

Caption: Đồ thị liquidation thường xuất hiện ở mức giá giảm mạnh.

2️⃣ Nguyên nhân gây liquidation nhanh

1. Đòn bẩy quá cao – Đặt 50× trên BTC, một biến động 2% đã làm margin bị xóa sạch.
2. Market volatility – Khi có tin tức lớn (ETF Bitcoin, macro), giá có thể lướt 10% trong 30 phút.
3. Funding rate âm – Khi bạn long và funding rate âm -0.02%/8h, sau 24h phí đã ăn 0.06% margin.
4. Liquidity pool giảm – Nếu sàn có thanh khoản kém, order book dày đặc, giá có thể trượt mạnh khi lớn khối lượng.

Bảng ví dụ liquidation (USDT → VND)

Lưu ý: Giá VND tính theo tỷ giá 1 USDT = 24,000 VND (tháng 1/2026).

3️⃣ Giải pháp chi tiết – Chiến thuật “Survive”

✅ Checklist trước khi mở vị thế

• [ ] Xác định maintenance margin của sàn.
• [ ] Tính liquidation price dựa trên margin, đòn bẩy và phí funding.
• [ ] Đặt stop‑loss không quá 1‑2% dưới mức giá hiện tại.
• [ ] Dùng leverage ≤ 20× cho các cặp có volatility cao.
• [ ] Kiểm tra liquidity pool (depth) trên sàn.
• [ ] Đánh giá rủi ro: nếu mất margin > 5% tài khoản, không mở.

📈 Các bước tính liquidation price (ví dụ BTC/USDT)

1. Xác định margin: Giả sử bạn có 10 USDT, dùng 20× → vị thế 200 USDT.
2. Tính maintenance margin: Sàn yêu cầu 0.5% vị thế → 200 * 0.5% = 1 USDT.
3. Tính liquidation price:
   • Giá hiện tại: 30,000 USDT.
   • Công thức: Liquidation Price = Entry Price * (1 - (Margin - Maintenance) / (Position Size * Leverage)).
   • Thay số: 30,000 * (1 - (10 - 1) / (200 * 20)) ≈ 28,800 USDT.
4. Chuyển sang VND: 28,800 * 24,000 = 691,200,000 VND.

🛠️ Cách tối ưu phí funding

• Kiểm tra funding rate mỗi 8h.

Nếu rate âm > -0.03%, cân nhắc không mở long.

• Chuyển sang perpetual swap có phí thấp hơn (ví dụ: Binance vs Bybit).
• Đặt “Funding fee hedge” bằng cách mở vị thế ngược trên sàn khác.

Caption: Đặt stop‑loss và tính phí funding để giảm rủi ro liquidation.

4️⃣ Cách phòng tránh – Chiến lược “Zero‑Liquidation”

1. Sử dụng “Partial Close”: Khi lợi nhuận đạt 30‑40%, đóng 50% vị thế để giảm margin sử dụng.
2. Diversify tài khoản: Không bỏ toàn bộ margin vào một cặp, chia ra 3‑4 cặp khác nhau.
3. Rút lợi nhuận định kỳ: Khi lợi nhuận > 5% tài khoản, rút về VND qua ví ngân hàng để giảm exposure.
4. Theo dõi “Mark Price” thay vì “Last Price” để tránh bị liquidation do price manipulation.
5. Bảo hiểm “Insurance Fund”: Chọn sàn có insurance fund lớn, nếu vị thế bị liquid, phần bù sẽ được trả.

List steps khi giá bắt đầu chạm mức liquidation

1. Kiểm tra Mark Price – Xác định thật sự có chạm hay không.
2. Thêm margin (nếu có sẵn) – Gửi thêm 5‑10% tài khoản.
3. Đóng một phần vị thế – Sử dụng “Partial Close”.
4. Đặt lại stop‑loss – Di chuyển stop‑loss lên mức an toàn hơn.
5. Theo dõi funding rate – Nếu rate đang tăng, chuẩn bị đóng hoàn toàn.

Cảnh báo rủi ro: Việc không kiểm soát đòn bẩy và phí funding có thể làm tài khoản mất 100% trong 5‑10 phút. Đặc biệt với tài khoản dưới 1,000 USDT, mỗi USDT mất 1% tài sản là rất đáng lo.

5️⃣ Kết luận – Lời khuyên cuối cùng

Nói đơn giản là, liquidation không phải là “điều không thể tránh” mà là kết quả của việc bỏ qua các chỉ số rủi ro cơ bản.

Mình đã test và thấy, khi luôn giữ margin trên 2× maintenance và luôn có stop‑loss, khả năng bị liquid giảm tới 80%.

• Ok la, hãy luôn:
  • Kiểm tra maintenance margin.
  • Đặt stop‑loss ngay khi vào lệnh.
  • Giữ đòn bẩy ≤ 20×.
  • Rút lợi nhuận về VND để giảm exposure.

Nếu bạn đang cân nhắc mở vị thế mới, hãy thử tính liquidation price và phí funding ngay trên giấy. Đừng để “cảm tính” dẫn dắt, vì một giây lỡ, tài khoản có thể “đi tắt” như mình đã từng. 🙏

**Bạn đã từng gặp liquidation bất ngờ chưa?

Hãy comment chia sẻ kinh nghiệm, mình sẽ cùng các anh em thảo luận nhé!**

📚 Bài viết liên quan bạn nên đọc:

• Có thể bạn quan tâm: Liquidation Heatmap 2026: Đọc, tránh rủi ro, tối đ
• Tìm hiểu thêm: Margin liquidation